FT: Türkiye Mart’ta 20 Milyar Dolarlık Altın Satışı ve Swap İşlemi Yaptı
Halil Uzan
Diken’in 8 Nisan 2026 tarihli haberine göre, Financial Times (FT) Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) Türk Lirası’nı desteklemek amacıyla Mart ayı boyunca gerçekleştirdiği devasa altın operasyonunu manşetine taşıdı. Habere göre TCMB, Mart ayı içerisinde yaklaşık 20 milyar dolar (yaklaşık 891 milyar TL) değerinde altın satışı ve takas (swap) işlemi gerçekleştirerek küresel altın piyasalarında son yılların en büyük hareketliliğine neden oldu.
"Savaş Likiditesi" İçin Rezervler Devreye Girdi
FT’nin analizinde, bu hamlenin temel nedeninin bölgesel jeopolitik gerilimler (İran eksenli çatışmalar) olduğu belirtiliyor:
-
Lirayı Savunma Hattı: Savaşın başlamasıyla birlikte artan döviz talebini karşılamak ve TL’deki değer kaybını frenlemek için Merkez Bankası, en likit varlığı olan altın rezervlerini kullandı.
-
120 Tonluk Hareket: Mart ayının son üç haftasında toplamda 120 tona yakın altının piyasaya sunulduğu veya swap işlemlerine konu edildiği ifade ediliyor. Sadece Mart ayının son haftasında 70 tona yakın işlem yapıldığı belirtildi.
Küresel Altın Fiyatlarında "Türkiye" Etkisi
Türkiye’nin bu stratejik hamlesi, sadece iç piyasayı değil, dünya genelindeki altın fiyatlarını da doğrudan etkiledi:
-
Fiyatlarda Baskı: FT, Türkiye’nin piyasaya sunduğu bu yoğun arzın, ons altın fiyatlarında 2008 yılından bu yana görülen en büyük aylık düşüşlerden birine katkıda bulunduğunu yazdı.
-
Merkez Bankası Satışları: Londra merkezli Metals Focus verilerine göre, TCMB’nin satış hızı Mart ayının sonuna doğru ivme kazanarak küresel altın ETF’lerindeki çıkışları bile geride bıraktı.
Rezervlerdeki Erime ve Swap Formülü
Operasyonun teknik detayları, rezerv yönetimindeki değişikliği de gözler önüne seriyor:
-
Swap Ağırlıklı Strateji: Yapılan 20 milyar dolarlık işlemin büyük bir kısmının "altın-döviz takası" (swap) olduğu belirtiliyor. Bu yöntemle Merkez Bankası, altın mülkiyetini kalıcı olarak kaybetmeden acil dolar likiditesine erişmiş oldu.
-
Net Rezervlerde Düşüş: 28 Şubat’tan (savaşın başlangıcı) bu yana Türkiye’nin net uluslararası rezervlerinin neredeyse yarı yarıya azalarak 46 milyar dolar seviyelerine gerilediği iddia ediliyor.
Altın Payı: Uzmanlar, TCMB’nin rezervlerinin %60-70 gibi yüksek bir oranının altın olmasının, bu tarz kriz anlarında altını "doğal bir ATM" haline getirdiğini vurguluyor.
Ekonomistlerin Yorumu: "Makul Ama Riskli"
Ekonomi yazarı Uğur Gürses ve eski MB Başekonomisti Hakan Kara gibi isimlerin değerlendirmelerine yer verilen haberde; bu hamlenin likidite sıkışıklığını gidermek için "makul" olduğu ancak rezervlerin bu denli hızlı erimesinin orta vadeli riskler taşıdığı ifade edildi.
Özetle: 8 Nisan 2026 itibarıyla Türkiye, dünya altın piyasasının en büyük "satıcısı" konumuna gelerek kendi para birimini korumaya çalıştı. Financial Times’a göre bu "rekor" operasyon, jeopolitik kriz dönemlerinde altın rezervlerinin stratejik önemini bir kez daha kanıtladı.