Sermaye Piyasası Kurulu'ndan (SPK) Takas Kesinliği ve Pay Blokajı Açıklaması

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), kamuoyunda tartışmalara yol açan takas kesinliği ve pay blokajı uygulamalarına ilişkin kapsamlı bir basın açıklaması yayımladı. Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemindeki kanun teklifine atıfta bulunulan duyuruda, tasfiye sürecindeki yatırımcı işlemlerinin hukuki statüsüne açıklık getirildi.

SPK açıklamasında, Sermaye Piyasası Kanunu’nun 79’uncu maddesinin birinci fıkrasına dikkat çekilerek, sermaye piyasası araçlarına ilişkin takas, ödeme ve talimat işlemlerinin, ilgili kuruluşların faaliyetlerinin durdurulması ya da tasfiye sürecine girmesi halinde dahi geri alınamayacağı veya iptal edilemeyeceği hükmünün temel amacının piyasa güvenini korumak olduğu vurgulandı. Ancak bu kuralın, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS) üzerinden verilen tüm satış talimatları için sürecin hangi aşamada olduğuna bakılmaksızın mutlak bir şekilde uygulanacağı anlamına gelmediği ifade edildi.

"Her Satış Talimatı Kendiliğinden Tamamlanmış Takas Değildir"

TEFAS'ın klasik organize piyasalardan farklı olarak yatırım fonu katılma paylarının kurucusundan alınmasına ve iade edilmesine imkan sağlayan bir platform olduğunun altı çizilen açıklamada, şu değerlendirmelere yer verildi:

• Takas Sürecinin Tamamlanması: Tasfiye sürecinde, özellikle pay blokajı alt hesabı (PBLK) statüsündeki yatırımcılar bakımından, satış talimatlarının verilmiş olması veya sistemde belirli bir kaydın yer alması tek başına takasın başladığı ya da bittiği anlamına gelmemektedir. Takas işlemi, talimatın ardından nakdin yatırımcı hesabına geçirilmesi ve fon katılma payı sahipliği kaydının sistemden kaldırılmasıyla tamamlanmaktadır.

• Adil Dağıtım Vurgusu: Henüz takası tamamlanmamış talimatların tasfiye kapsamına dahil edilmesinin, fon varlıklarının yatırımcılar arasında adil ve eşit bir şekilde dağıtılmasına katkı sağlayacağı belirtildi. Pay blokaj kaydı bulunan kişilerin de fon pay sahipleri arasında yer aldığı ve ilave bir imtiyazlı grup teşkil etmediği hatırlatıldı.

• Kanun Teklifinin Kapsamı: Meclis'teki düzenlemenin daha önceden tamamen sonuçlanmış işlemleri etkilemediği, yalnızca henüz takas süreci tamamlanmamış talimatları kapsadığı ifade edildi. Bu talimatların, tasfiye neticesinde elde edilen tutarlar üzerinden diğer katılma payı sahipleriyle aynı koşullarda değerlendirileceği kaydedildi.

SPK, yapılan bu düzenlemenin temel amacının söz konusu fon pay sahiplerinin hukuki statüsününetleştirmek ve tasfiye sürecindeki haklarını şeffaf ve belirgin hale getirmek olduğunu kamuoyuna duyurdu.